Haushofer sprawia, że praca tłumacza staje się prawdziwą orką. I jest to trudność bardzo specyficznie niemiecka. Nie chodzi wyłącznie o słownictwo. Haushofer pisze językiem przeładowanym abstrakcją, z gigantycznymi zdaniami piętrowymi, pełnym nominalizacji, stale przechodzącym od nauki do retoryki i dodatkowo obciążonym obsesją syntezy wszystkiego ze wszystkim. Momentami brzmi jednocześnie jak profesor geografii, sztabowiec, filozof historii, publicysta i państwowy kaznodzieja.
Najbardziej męczące są chyba trzy rzeczy. Po pierwsze: zdania budowane spiralnie. Haushofer zaczyna od jednej myśli, po czym dopowiada wyjątek, robi ideowy nawias, wraca do poprzedniego wątku, dodaje historyczny przykład i kończy zdanie pół strony później. To bardzo charakterystyczne dla niemieckiej eseistyki akademickiej okresu międzywojennego. Po drugie: nieustanne „rzeczownikowanie” świata. Nie pisze: „państwo działa”, lecz raczej: „urzeczywistnienie politycznej formy życia w przestrzeni”. Wszystko zamienia się w abstrakcyjne konstrukcje: Lebensraum, Lebensform, Raumgestaltung, Machtverwirklichung, geopolitische Arbeitsweise. Tłumacz musi więc stale wybierać między zachowaniem terminologii a odzyskaniem sensu po polsku. Po trzecie wreszcie: retoryka katastrofy i przełomu. Haushofer nie argumentuje spokojnie — on ostrzega, mobilizuje, dramatyzuje i buduje poczucie historycznej konieczności.
Właśnie to sprawia, że Geopolityka Oceanu Spokojnego to tekst intelektualnie fascynujący, ale stylistycznie bardzo ciężki. Uczciwie mówiąc, jest to jednak chyba jeden z najlepszych tekstów Haushofera do przekładu. Pozostaje jeszcze myślowo żywy, mocno osadzony w Ratzlu i Kjellénie, pełen realnych idei i nie popada jeszcze w późniejszy, toporny język quasi-propagandowy. Późny Haushofer bywa już po prostu nieznośny.
Karl Haushofer – Geopolityka Oceanu Spokojnego – wkrótce ukaże się w polskim przekładzie nakładem Wydawnictwa Wolna